Vorig jaar spraken alle Antwerpse onderwijsnetten af dat ze wapenbezit in en rond scholen op een uniforme, transparante manier zouden aanpakken. Het Centraal Meldpunt voor Risicojongeren (CMP) registreert sindsdien het wapenbezit op en rond de school om een realistische kijk te krijgen op deze problematiek. De gegevens van vorig schooljaar zijn verwerkt: tijdens het schooljaar 2008-2009 werden 32 feiten geregistreerd in 21 scholen. Hoewel het, op een leerlingenpopulatie van 37 000 jongeren, om een relatief beperkte groep gaat, moet de intensieve samenwerking tussen onderwijs, stad, politie en parket zeker worden verdergezet.

Vorig jaar ondertekenden de Antwerpse inrichtende machten het protocol inzake uniforme aanpak van wapenbezit in en rond de school. Sindsdien verbinden alle scholen in de stad zich ertoe om een clausule in het schoolreglement op te nemen die voor de leerlingen en de ouders de aanpak van de school m.b.t. wapenbezit in en rond de school transparant maakt. Antwerpen telt ondertussen 54 protocolscholen.

De stad, de politie en het parket bieden aan scholen ook een ‘plan van aanpak’ aan. De scholen kunnen daarbij rekenen op een professionele samenwerking en ondersteuning van de lokale politie, het parket Antwerpen sectie jeugd en de stedelijke diensten.

Om beter zicht te krijgen op de wapenproblematiek, ontwikkelde het Centraal Meldpunt (CMP) een registratieformulier ‘incidenten met wapens op school’. Bijna alle secundaire scholen volgden deze registratie consequent op.

Registratie

In januari en in juni 2009 werden directies bevraagd over incidenten met wapens in hun school. Een wapen werd hierbij gedefinieerd als “een voorwerp, werktuig om iemand aan te vallen of om zich te verdedigen”. 140 van de 145 secundaire scholen reageerden op de meldingsvraag van het CMP, wat neerkomt op een responsgraad van 96 %. Er werd een onderscheid gemaakt tussen wapenbezit en wapengebruik. In de categorie ‘wapengebruik’ werd geen onderscheid gemaakt tussen wapenvertoon, dreiging met een wapen of het effectief gebruik van een wapen met de bedoeling iemand te verwonden.

De cijfers

Voor schooljaar 2008-2009 werden 32 feiten geregistreerd in 21 scholen. 32 leerlingen (op een totaal van 36 929 leerlingen) werden betrapt op het dragen of gebruik van een wapen – zoals vastgelegd in de definitie. Twee scholen meldden elk drie feiten, zeven scholen registreerden elk twee feiten, alle overige 12 scholen meldden één feit.

De meeste jongeren waren tussen 15 en 18 jaar oud. Bij 21 feiten ging het om wapenbezit, in 11 gevallen was er sprake van gebruik van of dreiging met een wapen.

Wapenbezit streng aangepakt en aandacht voor preventie en sensibilisatie

Geen enkel feit blijft ongestraft: naargelang de ernst van de feiten krijgen jongeren een sanctie of worden ze tijdelijk of definitief uitgesloten. Bij 59 % van de meldingen kwam de politie ter plaatse. De intensieve samenwerking tussen onderwijs, politie en justitie zorgt voor een sluitende aanpak van de feiten.

Daarnaast blijft de stad de scholen ondersteunen in een preventieve, sensibiliserende aanpak. Jongeren die zich betrokken voelen bij de school, laagdrempelige aanspreekpunten hebben als ze ergens mee zitten en de school als veilig ervaren, zijn immers veel minder geneigd om grensoverschrijdend gedrag te vertonen.